De activiteiten van BioShape Tanzania Ltd. Deel 5
LOST THERE, FELT HERE
Een alarmerend verhaal over de ontbossing in Tanzania staat in een rapport van Conservation International, een non-profit organisatie met het hoofdkwartier in Washington. De krant thecitizen.com in Tanzania besteedde er op zaterdag 15 mei 2010 een artikel aan.
Conservation International heeft berekend dat er per jaar in Tanzania 2.300 km² tropisch bos verdwijnt door (illegale) houtkap, bosbranden en de aanleg van landbouwgronden, etc..
Dat een Nederlands bedrijf onder het mom van de teelt van zogenaamde duurzame jatropha vrolijk doorgaat met het kappen van tienduizenden kubieke meters tropisch hardhout om de eigen meubelfabriek van hout te voorzien is een kwalijke zaak en moet zo snel mogelijk gestopt worden.
“De productie van energiegewassen zal een directe en indirecte claim leggen op natuurlijke gebieden (…), dit resulteert in substantiële emissies van broeikasgassen.”
Bovenstaande opmerking komt uit een rapport dat is samengesteld door de Wageningen Universiteit en Research centrum, het Plan Bureau voor de Leefomgeving, het ECN en ECOFYS: Can biofuels be sustainable by 2020?
De Stichting Natuur en Milieu heeft in 2009 een rapport geschreven 'Het verborgen klimaat effect van biobrandstoffen'.
Uit het rapport:
Bio-energie is inefficiënt
"Wetenschappers, maatschappelijke organisaties en politici twijfelen steeds meer aan de duurzaamheid van veel soorten biomassa. Het verminderen van de CO2-uitstoot door biobrandstoffen blijkt erg complex. Dit heeft alles te maken met de factor waarmee bio-energie zich onderscheidt van alle andere duurzame energiebronnen, namelijk landgebruik.
Ongeveer 20% van de huidige toename van CO2 in de atmosfeer wordt veroorzaakt door ontbossing voor landbouw en veeteelt. Ook voor de teelt van energiegewassen is veel grond nodig. Dit heeft belangrijke gevolgen voor de netto klimaatwinst van biobrandstofbeleid".
Ook de ontbossing in ontwikkelingsgebieden komt uitvoerig aan de orde. De jatrophaplant komt niet aan de orde in het rapport, maar het is duidelijk dat, gezien de tienduizenden kubieke meters tropisch hardhout die door BioShape zijn en nog gekapt gaan worden, de teelt van jatropha op geen enkele wijze bijdraagt aan een verlaging van de CO2 in de atmosfeer.
Rapporten die geschreven zijn en beweren dat de teelt van jatropha door BioShape CO2 neutraal is, moeten met een grote korrel zout genomen worden. Deze rapporten zijn door vriendjes in elkaar geknutseld zonder rekening te houden met de massale uitstoot van CO2 die bij het kappen van tropisch hardhout vrij komt.

BioShape plantage bij Mavuji waar eens de tropische woudreus regeerde.
Nu regeert er de hebzucht.

Bezoekers op de BioShape plantage dromen weg en denken aan wat er eerst stond...
Gezaagd hardhout van de BioShape plantages ligt te drogen

En dan te bedenken dat drie jaar geleden dit veld nog vol stond met woudreuzen en het nog
een tropisch bos was waar olifanten hun voedsel vonden.
De organisatie Envirocare in Tanzania heeft
in november 2010 bekend gemaakt dat er dwars
door het gebied waar
BioShape de plantage heeft aangelegd
een trekroute voor
olifanten liep die nu verwoest is.
Deze trekroute maakte onderdeel uit van een serie trekroutes die van en naar
het Selous
Game Reserve liepen.
Eén van de inheemse BioShape medewerkers zegt:
"After the farm came, the animals here disappeared."

Een voorbeeld waar tropisch bos, zoals op de achtergrond nog zichtbaar is, gekapt is om de
vruchtbare grond te gebruiken voor de teelt van jatropha. Niks gedegradeerde
Miombo Woodlands. Gewoon tropisch bos. De wortels van de gekapte bomen steken nog
boven de vruchtbare bovenlaag uit.
De vogels moeten maar op zoek naar een andere biotoop.

Volgens kenners zou jatropha met heel weinig water uitstekend groeien op schrale grond.
Er is vrijwel geen plantage te vinden waar tekenen van water geven ontbreken. Niet alleen
op de BioShape plantages, ook op bovenstaande foto, die vlak over de grens in de
omgeving van Kwale in Kenia is genomen, is duidelijk rondom de struiken te zien dat water
geven essentieel is en een hoge prioriteit heeft.
Ook hier is een voormalig tropisch bos opgeofferd aan jatropha. De vruchtbare
bovenlaag van het voormalig tropische bos wordt gebruikt als voedingsbodem
voor de jatropha struiken. Desondanks is de opbrengst aan zaden per hectare opvallend
klein, ondanks de toevoeging van zeer grote hoeveelheden water, kunstmest en pesticiden.
Behalve water uit riviertjes wordt ook op grote schaal het schaarse water aan de bodem
onttrokken.
BioShape Tanzania Ltd. heeft het bedrijf dat waterputten moest boren opdracht gegeven
eerst een onderzoek te doen. Het bedrijf heeft op 36 plaatsen op en rond de BioShape plantages
naar water gezocht. Op 14 plaatsen werd water gevonden.
De waterputten zijn tussen de 30 en 150 meter diep geworden.
Inmiddels zakt het water in de schaarse waterputten van bewoners in de dorpjes zo hard dat in veel gevallen de bodem van de put bereikt is en de bewoners kilometers moeten lopen om hun dagelijkse portie water uit riviertjes te halen. Ook dat levert problemen op. Pesticiden die bij de teelt van jatropha gebruikt worden spoelen in veel gevallen weg en belanden uiteindelijk in de riviertjes.

Kwekerij met 50.000 jatropha planten. Ook deze kwekerij was voorheen een stuk tropisch bos
(klik om te vergroten)

Caterpillar van BioShape om bomen te rooien....niet om jatropha te planten
Met Mr. President in hoger sferen....

Caterpillar van BioShape om de stammen op te hijsen...niet om jatropha te planten

Caterpillar van BioShape om de bodem te egaliseren nadat het bos gekapt is....
niet om jatropha te planten
Even zien hoe dat plat walsen van Afrikaans oerwoud in z'n werk gaat?
Kijk dan snel hier op deze gekapte plek in het oerwoud. Bij het egaliseren zie je
de wortels van de gekapte bomen om de oren vliegen.
Hier wordt de vloer rond de houtzagerij nog even bewerkt. Dit soort machines heb
je nodig om boomstammen van minstens 4 ton op te tillen.
![]()
We ruimen wel netjes de rommel op....
(Klik om te vergroten)

....want dat gaat uitstekend met deze machine

Land clearing begint vaak zonder geldige EIA en illegale kap, even snel een bulldozer er doorheen...
(klik om te vergroten)

Dag bomen, dag dieren, vaarwel.....

Weg bos, weg Mpingo, weg CO2 opslag

Dag bos, dag olifanten.
Zoeken jullie maar ergens anders de vruchten die je decennia lang op deze plek hebt gegeten
van de 60 jaar oude vruchtbomen
De plaatselijke bevolking in de omgeving van Kilwa en Lindi zijn ook geen lieverdjes.
Met het grootste gemak steken ze de enige twee heuvels in de wereld, waar de bijna uitgestorven
Tessmannia densiflora groeit, in brand.

Als je deze houtopslagplaats van BioShape ziet dan zou je niet denken dat BioShape in
jatropha doet, maar dat de nadruk ligt op het zoveel mogelijk kappen van tropisch hardhout.
Dit is je reinste roofbouw en heeft absoluut niets meer met biobrandstoffen te maken.
(klik om te vergroten)
Naast de plantages in Mavuji begint BioShape Tanzania omstreeks juni 2008 ook met de aanleg van plantages bij het dorpje Migeregere dat op ongeveer 55 km ten noorden van Mavuji ligt. Gezien het feit dat gedurende lange tijd dagelijks 2 tractoren met aanhangers vol tropisch hardhout naar de zagerij in Mavuji rijden, moet gevreesd worden dat BioShape ook in Migeregere de kapmachines op volle toeren heeft laten draaien teneinde de zagerij van voldoende voorraad vers hardhout te voorzien.
Het is te hopen dat de ogen van de internationale gemeenschap op tijd open gaan om de stroperijen door bedrijven als BioShape Tanzania Ltd., SEKAB AB, Sun Biofuels Plc. en BioMassive AB te stoppen.
Wat betreft de Nederlandse bedrijven betreft zou de regering in Den Haag zich eens kunnen afvragen of het de bedoeling van het Nederlandse milieubeleid is dat we in Nederland gaan autorijden op zogenaamde groene brandstof, terwijl in Tanzania de bevolking in toenemende mate in armoede leeft, tropisch oerwoud wordt gekapt en ongerepte savannes worden omgeploegd om de grondstof van deze brandstof voor ons te produceren.
Waarom schrijft Fibronot zo uitvoerig over de BioShape bedrijven?
De heer W.L. Hermans is de spil waar alles om draait. Als directeur van de in Apeldoorn te vestigen kippenmestverbrander Fibroned weet hij als geen ander van de toestanden rond BioShape Tanzania af. Het personeel van BioShape In Tanzania heeft een spreekverbod opgelegd gekregen en mag niet over het bedrijf praten met 'buitenstaanders'. Iedereen die informatie wil hebben wordt doorverwezen naar de heer Hermans. Investeerders trekken zich terug, lonen worden te laat of helemaal niet uitbetaald, bij het minste of geringste wordt surseance, of erger, het faillissement aangevraagd.
Niemand geeft de garantie dat dit soort praktijken niet bij Fibroned uitgehaald zullen worden.
De provincie Gelderland en de gemeente Apeldoorn zijn alvast gewaarschuwd.
Deze ondernemer moeten onder geen beding vaste voet aan de grond in Apeldoorn krijgen.
Een gevleugelde uitspraak van de heer Hermans, enkele jaren geleden in een open brief aan de Nederlandse Politiek gedaan:
"Wij bezitten de aarde niet, we zijn de rentmeester voor onze kinderen. Laten we daar dan ook naar handelen en zuinig zijn op wat we hebben".
Hoe wrang klinkt dit na het lezen van de misdadige avonturen in Tanzania.
De redactie van Fibronot heeft zijn uiterste best gedaan om juiste feiten te vermelden. De gegevens over de activiteiten van BioShape in Tanzania zijn ontleend aan rapporten en verslagen van gezaghebbende organisaties zoals het Wereld Natuur Fonds (WWF), Oxfam, de Voedsel en Landbouw Organisatie van de Verenigde Naties (FAO) en het United Nations Development Programme (UNDP). Het UNDP is een onderdeel van de Verenigde Naties en de grootste ontwikkelingshulporganisatie ter wereld. Niet dat deze organisaties feilloos zijn, maar als de gegevens door andere organisaties of lokale overheden bevestigd worden mag er vanuit worden gegaan dat de informatie in alle rapporten op waarheid berust.
Een persoonlijk bezoek door een lid van de redactie van Fibronot.nl aan het gebied waar BioShape de scepter zwaaide heeft een schat aan waardevolle informatie opgeleverd en toont aan dat de redactie van Fibronot.nl zelfs nog terughoudend is geweest met het aan de kaak stellen van misstanden.
Ook rapporten van diverse Hogescholen en Universiteiten in binnen- en buitenland en scripties van studenten liggen aan de basis van verschillende hier genoemde onderwerpen. In geval van twijfel over de soms gevoelige informatie in die rapporten is daarover contact geweest met de auteurs en is om nadere informatie gevraagd.
Bronnen:
Kamer van Koophandel
Ministerie van Landbouw Dar es Salaam
Ministerie van Arbeid Dar es Salaam
Regional Commissioner for Mediation and Arbitration Dar es Salaam en Lindi
Association of Tanzania Employers
Tanzania Forest Conservation Group
The Arc Journal Issue 23
The Arc Journal Issue 24
Biofuels, land access and rural livelihoods in Tanzania
Independent Monitor of Forest Law Enforcement and Governance in Tanzania
Scoping exercise on the Biofuels Industry within and outside Tanzania
The National Environment Council (NEMC)
De Open Universiteit
De Technische Universiteit Eindhoven
Universiteit van Dar es Salaam Tanzania
