De Energiewende in Duitsland:

Het laatste nieuws over Typhoon:

Vul je emailadres in en ontvang een melding van nieuwe berichten.

Fibronot browser support

Firefox4+  Chrome  Safari  Opera  IE9+

nieuwsartikel2013-058 Nieuwe boortechnieken schaliegas

Nieuwe boortechnieken schaliegas

Maandag 18 februari 2013

De ontwikkelingen naar nieuwe boortechnieken naar schaliegas volgen elkaar in hoog tempo op. Elke nieuwe ontwikkeling is er op gericht om eventuele schade aan het milieu en de omgeving te beperken of volledig te elimineren.

Het boren naar schaliegas is een techniek die pas een jaar of vijftien geleden volop in de aandacht is gekomen. Uit die tijd dateren feiten als verontreinigd drink- en grondwater door chemicaliën die werden gebruikt. Door het ontbreken van voldoende milieu-eisen waaraan het boren moest voldoen werd fout op fout gestapeld. Fouten uit het verleden waarnaar heden ten dage door de milieubeweging nog maar al te graag wordt verwezen.
Is dat terecht?

Wij denken van niet. Het zou eerlijker van de milieubeweging zijn als ze u de waarheid vertellen.

We zullen hieronder wat nieuwe boortechnieken behandelen. Technieken die u jammer genoeg niet van de milieubeweging hoort om redenen waarnaar we slechts kunnen gissen.

Het aantal boorputten per locatie is sterk verminderd

In het begin werd met slechts 1 boorput naar schaliegas geboord. De boorpijp ging verticaal de grond in om op diepte horizontaal af te buigen in de laag schaliegesteente. Bij elke volgende boring werd een nieuwe boorlocatie gekozen wat op den duur een heel woud van boorlocaties veroorzaakte. Het was geen uitzondering dat op een stuk grond van 1 hectare wel 20 of meer boortorens stonden.
Een hele vooruitgang was dat er vanaf 1 boorput naar twee richtingen kon worden geboord, waarbij de boortoren slechts enkele meters werd verplaats voor een nieuwe boorput.

Boren naar schaliegas

Boren naar schaliegas volgens inmiddels verouderde methode. (Klik op de afbeelding voor een vergroting) 

Een logische uitbreiding hiervan was een boorlocatie met zes boorputten, zoals op nevenstaande afbeelding te zien is.

 

 

 

 

 

 

 

 

Boren in het Alpine Basin in de VS

Vanaf een boorlocatie van ongeveer 1 hectare wordt naar via wel 100 boorpijpen naar schaliegas geboord. (Klik op de afbeelding voor een vergroting)

De allernieuwste boortechniek is die waar vanaf vrijwel dezelfde boorlocatie naar tot wel 100 plaatsen in de schalie geboord wordt. Na het boren van de eerste boorpijp wordt de boorinstallatie een meter verplaatst zonder dat hij eerst afgebroken moet worden. Op die positie wordt opnieuw een boring verricht waarna de boorinstallatie weer een meter wordt verplaatst. Door op die manier de boorinstallatie verschillende keren te verplaatsen kan men evenzoveel boringen verrichten. Men noemt het ook wel de ‘Octopus’ boortechniek.

De milieubeweging zegt nog steeds dat er voor elke nieuwe boring een nieuw terrein moet worden gevonden. Dat is onjuist.

 

 

 

 

 

 

 

Vier boorputten in het Prudhoe Field op slechts 1 hectare

Vanaf een boorlocatie van ongeveer 1 hectare wordt via 4 boorlocaties via wel 100 boorpijpen naar schaliegas geboord. (Klik op de afbeelding voor een vergroting)

Op een oppervlakte van 1 hectare staan in het Prudoe basin 4 boorlocaties die op ongeveer 100 verschillende plaatsen het schaliegas uit de grond halen.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

De boorput

In de begin jaren van het boren naar schaliegas werd er op de oude manier geboord, met een simpele enkelwandige stalen pijp waaraan de boorkop zat.  Op die manier was het mogelijk dat zich langs de boorpijp water en andere toevoegingen omhoog bewogen die in het grond- of drinkwater terecht kwamen. Op sommige plaatsen in de VS heeft men daar nog last van.

Schematische doorsnede moderne boorput

Schematisch overzicht van verbuizing en cementering van een boorput.
(Klik op de afbeelding om te vergroten)

De nieuwste boortechniek maakt echter gebruik van meerdere afschermingen rondom de boorpijp. Deze afscheidingen gaan honderden meters de grond in, ver onder de lagen grondwater, waardoor het uitgesloten is dat er zich via de boorpijp water en andere toevoegingen naar de oppervlakte begeven.
Hetzelfde geldt voor methaangas. De filmbeelden zijn bekend. Gas uit de kraan. Misleidend. Afgezien van het feit dat de bewuste filmopnames in een gebied zijn gemaakt waar methaangas al sinds mensenheugenis in het grond- en drinkwater voorkomt, zijn de beelden in ieder geval niet van toepassing op Nederland.
Hier wordt al het drinkwater in speciale installaties belucht en van zuurstof voorzien en een zuiveringsinstallatie haalt alle ongerechtigheden uit het water. De kwaliteit van het Nederlandse drinkwater behoort daarmee tot de allerbeste van de wereld en dat blijft zo, ook als er naar schaliegas geboord wordt.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Details boorput

Details boorput

Een boor met de grootste diameter start het karwei. De dikte van de boor neemt af naarmate de put dieper wordt. Telkens als er overgeschakeld wordt op een smallere boor, wordt de bredere schacht daarboven afgedicht met een stalen buis (de casing) en een laag cement tussen de buis en de omringende gesteentelagen. Op deze manier kan via de boorput geen aardgas of vloeistof vanuit de diepere lagen naar boven stromen. (klik om te vergroten)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Chemicaliën die bij het boren worden gebruikt

Voor- en tegenstanders van schaliegas proberen het publiek ieder hun versie te vertellen, waarbij de tegenstanders de meest fantastische verhalen de wereld insturen over de schade die het boren naar schaliegas aan het milieu zou aanrichten. Maar is dat wel zo? Het lijkt er op dat milieubewegingen zich op oude gedateerde cijfers die uit de beginperiode van het boren naar schaliegas stammen, baseren. Hun doel is slechts het aanpraten van angst onder de bevolking. Bekijk je de situatie wat genuanceerder dan is er in feite niets aan de hand.

Het is waar dat zich in de beginperiode van het boren naar schaliegas in de VS incidenten hebben voorgedaan, die door de tegenstanders van schaliegas nog steeds worden aangevoerd als reden om juist niet naar schaliegas te boren.
Zo is indertijd vanwege het ontbreken van de noodzakelijke technische kennis in de VS te snel begonnen met het boren naar schaliegas waardoor enkele chemische stoffen die bij het splijten van het schaliegesteente worden gebruikt weer naar de oppervlakte zijn gestroomd omdat een defecte kraag rondom de boorput voor enige lekkage zorgde.

Nieuwe technieken die zijn toegepast hebben de ontwikkeling naar het boren van schaliegas versneld. Zo wordt een driedubbele zekerheid toegepast waardoor geen vloeistoffen uit de diepte zich kunnen mengen met grondwater tot een diepte van ongeveer 400 meter. Drinkwater in Nederland wordt in het algemeen niet dieper dan 100 meter gewonnen.

Overigens wordt het gebruik van chemicaliën die bij het fracken van het schaliegesteente worden gebruikt steeds minder.
Er wordt nogal paniekerig gedaan over de gebruikte chemicaliën. Tolueen en benzeen, waarmee de milieubeweging u probeert angst aan te jagen, worden al sinds lange tijd niet meer gebruikt.

Ondanks dit feit hoort u nooit welke stoffen en chemicaliën dan wel worden gebruikt. De verschillende soorten chemicaliën die gebruikt worden zijn niets anders dan de chemicaliën die ons dagelijks leven veraangenamen. Die u dagelijks door het afvoerputje wegspoelt, op uw huid smeert en zelfs doorslikt.
Wereldwijd in zulke grote hoeveelheden die bij het fracken nooit gebruikt worden.
Maakt u zich dan net zo druk als wanneer u het over de zogenaamde gevaren van schaliegas heeft?

Welke toevoegingen gebruik Cuadrilla dat in Nederland eerst proefboringen wil verrichten alvorens daadwerkelijk naar schaliegas te gaan boren?

Het bedrijf Cuadrilla dat onder andere in Brabant wil boren gebruikt twee soorten chemicaliën, te weten glutaaraldehyde om de groei van bacteriën te voorkomen en polyacrylamide, dat helpt om het zand in de scheurtjes te brengen. Als het te gebruiken water bacteriologisch zuiver is dan hoeft de glutaaraldehyde niet gebruikt te worden.

Glutaaraldehyde is een desinfecterend middel en wordt gebruikt om instrumenten te steriliseren (in de medische sector tandartsinstrumenten en laboratoria),  een bestandmiddel dat in leerlooierijen wordt gebruikt, een bestandmiddel van fixeermiddelen die in de fotografie worden gebruik.
Het is schadelijk voor vissen en watervlooien. Het is biologisch afbreekbaar en hoopt zich niet op in het milieu en levende wezens (planten en/of dieren)

Polyacrylamide is niet giftig, is sterk waterabsorberend en vormt daarbij een zachte gel.
De gel wordt gebruikt bij de fabricage van zachte contactlenzen, als onderhuids vulmiddel voor plastische gezichtschirurgie, als bodemverbeteraar voor akkerlanden. In de anionische vorm speelt het een belangrijke rol in de waterzuiveringsindustrie. Samen met driewaardige metaalzouten zoals ijzer(III)chloride of aluminiumchloride wordt polyacrylamide gebruikt voor het uitvlokken van organische verontreinigingen uit het water.

Het is jammer dat Milieudefensie u dit niet eerlijk vertelt. De toevoegingen die Cuadrilla gebruikt zijn niet gevaarlijk.

De milieubeweging vertelt u ook graag dat de verontreiniging van drinkwater in de VS veroorzaakt wordt door het boren naar schaliegas.
Als experts dan op onderzoek uit gaan blijkt dat in minstens vier van de vijf gevallen een septic tank de oorzaak van de verontreiniging is. In veel gevallen wordt de werking van een septic tank verstoord door het afvoeren van gebruikte wasmiddelen in hoge concentraties die vervolgens in het grondwater terecht komen. In wasmiddelen zitten voor een groot deel dezelfde toevoegingen die bij het boren naar schaliegas worden gebruikt.
In slechts een enkel geval is daadwerkelijk aangetoond dat het grondwater verontreinigd was door chemicaliën die in de beginperiode in de VS gebruikt zijn.

Nieuwste boortechniek

De nieuwste methode om schaliegas te winnen haalt in één klap alle bezwaren die er tegen schaliegas zijn, onderuit.

Deze boortechniek maakt gebruik van een gel die uit vloeibaar propaangas (LPG) bestaat. Dit houdt in dat water, zand en chemicaliën niet meer gebruikt worden om het leisteen waarin zich het schaliegas bevindt, te kraken.
Na het fracken keert de gel ondergronds terug naar de oorspronkelijke vorm: propaangas, dat met het schaliegas weer mee omhoog komt.

Is de kritiek van de milieubeweging terecht?

De milieubeweging blijft maar drammen over de mogelijke verontreiniging van grond- en drinkwater die door het boren naar schaliegas zou worden veroorzaakt..
Is dat terecht?

Wij vinden van niet, want we missen het verhaal van de milieubeweging over de humanitaire ramp die zich in China voltrekt bij het maken van de magneten die in Nederlandse windmolens worden gebruikt.
Zo begint het verhaal van de milieubeweging eerder te lijken op het verdedigen van de windmolen hype in Nederland in plaats van het geven van eerlijke voorlichting over het milieu.

Conclusie
Na afweging van alle positieve en negatieve punten is de redactie van Fibronot.nl tot de conclusie gekomen dat schaliegas, mits aan alle veiligheidsvoorschriften wordt voldaan, een uitstekende brandstof is, die de vermeende tekorten van fossiele brandstoffen in de toekomst kan aanvullen en zelfs vervangen.